سوالات درک مطلب پایه اول-

درس دوم – رزم رستم و سهراب (1)

ابیات زیر را بخوانید وبه پرسش های خواسته شده پاسخ دهید.

ورایدون که آید زاختر پسر                 ببندش به بازو نشان پدر

مگر کان دلاور گو سال خورد             شود کشته بر دست این شیرمرد

ازآن پس بسازید سهراب را                ببندید یک شب براوخواب را

زکف بفکن این گرزوشمشیرکین           بزن جنگ و بیداد رابرزمین

 

1- دربیت اول با توجه به آوردن کلمه ی "اختر" به کدام عقیده ی پیشینیان اشاره دارد؟

2- دربیت دوم منظور از"گوسال خورد"و"شیرمرد"چه کسانی هستند؟

3-مفهوم کنایی"خواب را برکسی بستن"درمصراع "ببندید یک شب براوخواب را"چیست؟

4-درمصراع دوم بیت چهارم ،مفهوم"جنگ رابرزمین زدن"چیست؟

  درس سوم-رزم رستم وسهراب (2)

ابیات زیررابخوانیدو به پرسش های خواسته شده پاسخ دهید.

رهاکردزودست وآمدبه دشت              چوشیری که برپیش آهو گذشت

چوسهراب شیراوژن اورا بدید            ز باد جوانی دلش بردمید

بخواهد هم از تو پدر کین من              چوبیند که خاک است بالین من

چوبگشادخفتان وآن مهره دید              همه جامه بر خویشتن بردرید

 

1- باتوجه به داستان«  جنگ رستم و سهراب»  دربیت اول کدام یک ازدو پهلوان به "شیر"وکدام به "آهو"تشبیه

شده اند؟

2-منظور از "باد جوانی"در مصراع دوم بیت دوم چیست؟

3-منظور از "خاک است بالین من"دربیت سوم چیست؟

4-مفهوم کنایی"جامه برخویشتن دریدن"چیست؟

 درس سیزدهم-درامواج سند

باتوجه به اشعار زیر به سواات پاسخ دهید.

به مغرب سینه مالان قرص خورشید          نهان می گشت پشت کوهساران

فرو می ریخت گردی زعفران رنگ          به روی نیزه ها ونیزه داران

                                ++++++++++++++++

بدان شمشیر تیز عافیت سوز                   درآن انبوه ،کار مرگ می کرد

شبی را تا شبی با لشکر خرد                   زتن ها سر ز سرها خود افکند

 

1-کدام واژه حرکت آرام خورشید راهنگام غروب توصیف می کند؟

2-با توجه به بیت سوم ،منظور شاعراز"کارمرگ می کرد"چیست؟

3-منظور شاعر از "انبوه "دربیت سوم چیست؟

4-"شبی را تا شبی"معادل چه مدت زمانی است ؟

 درس چهاردهم-هنرو سخن

با توجه به متن زیر به پرسش ها پاسخ دهید.

بدان که مردم بی هنر ،مادام بی سود باشد.چون مغیلان که تن داردوسایه ندارد.نه خودراسود کندونه غیر خود را.

جهد کن که اگر اصیل و گوهری باشی،گوهر تن نیز داری که گوهر تن از گوهر اصل بهتر بود.چنان که گفته اند:

بزرگی خرد ودانش راست نه گوهر وتخمه را.اگر مردم را باگوهر اصل گوهر هنر نباشد،صحبت هیچ کس را به

کار نیایدودرهر که این دو گوهر یافتی چنگ در وی زن.

 

1-ازنظر نویسنده ،چه کسی برای هم نشینی مناسب نیست؟

2-مفهوم کنایی "چنگ در وی زن"چیست؟

3-مقصود نویسنده از اصیل وگوهری چیست؟

4-باتوجه به متن چه چیزی موجب ارجمندی و بزرگی انسان می گردد؟

 درس خط خورشید

باتوجه به ابیات زیر به سوالات پاسخ دهید.

شب،شبی بی کران بود / دفتر آسمان پاره پاره/ برگ ها زرد وتیره /فصل،فصل خزان بود /هرستاره/حرف خط –

خورده ای تار /دردل صفحه ی آسمان بود / گرچه گاهی شهابی /مشق های شب آسمان را /زود خط می زدومحو-

می شد /بازدرآن هوای مه آلود /پاک کن هایی از ابرتیره /خط خورشید راپاک می کرد /ناگهان نوری از شرق تابید /خون خورشید/ آتشی در شفق زد/ مردی از شرق برخاست / آسمان را ورق زد

 

1- درمصراع اول،منظور شاعر از"شب"چیست؟

2-چرا در مصراع دوم،"آسمان"به دفتر تشبیه شده است؟

3-"برگ ها"درمصراع سوم نمادچیست؟

4-"ستاره"نشانه وسمبل چه کسانی است؟

5-منظوراز"دل صفحه ی آسمان"چیست

6-مقصود شاعر از"مشق شب"چیست؟

7-هوای مه آلود بیانگر چیست؟

8-منظور شاعر از"ابرتیره"و"خط خورشید"چه کسانی است؟

9-خورشیدنماد چیست؟

10-تعبیر"نوری از شرق "درباره ی چه کسی است ؟

11-منظورشاعراز عبارت"آتشی درشفق زد"دراین شعر چیست؟

12-مقصود شاعراز"آسمان را ورق زد"چیست؟

  درس دوازدهم- ازکعبه گشاده گردد این در

باتوجه به بیت های زیر، به سوالات پاسخ دهید.

چون رایت عشق آن جهان گیر             شد چون مه لیلی آسمان گیر

برداشته دل به کار او بخت                 درمانده پدر به کار اوسخت

خویشان همه در نیاز با او                  هر یک شده چاره ساز با او

بیچارگی ورا چو دیدند                      درچاره گری زبان کشیدند

گفتند به اتفاق یک سر                       کز کعبه گشاده گردد این در

چون موسم حج رسیدبرخاست              اشتر طلبیدو محمل آراست

فرزندعزیز را به صد جهد                 بنشاند چوماه در یکی مهد

 

1-آوازه ی عشق چه کسی در جهان پیچید؟

2-"زبان کشیدند"یعنی چه؟

3-برای درمان درد مجنون،همه چه راهی راپیشنهاد کردند؟

4-"محمل آراستن"کنایه از چیست؟

5-اقدامی که برای نجات مجنون صورت گرفته بود،درچه زمان خاصی بوده است؟

  درس سیزدهم-درامواج سند

با توجه به ابیات زیر ،به پرسش ها پاسخ دهید.

خروشان،ژرف،بی پهنا،کف آلود          دل شب می دریدو پیش می رفت

از این سد روان دردیده ی شاه             زهر موجی هزاران نیش می رفت

                           ++++++++++++++

زنان چون کودکان درآب دیدند             چوموی خویشتن درتاب رفتند

وز آن درد گران بی گفته ی شاه           چو ماهی در دهان آب رفتند

                            ++++++++++++++

به پاس هر وجب خاکی از این ملک       چه بسیار است آن سرها که رفته

زمستی بر سر هر قطعه زین خاک        خدا داند چه افسر ها که رفته

 

1-برای رود سندچه صفاتی ذکر شده است؟

2-"نیش دردیده فرورفتن"کنایه از چیست؟

3-عکس العمل زنان در مقابل فرمان شاه ،چه بود؟

4-منظور از "خاک"دربیت آخر چیست؟

  درس دوازدهم-ازکعبه گشاده گردداین در

باتوجه به ابیات زیر به سوالات پاسخ دهید.

چون رایت عشق آن جهان گیر           شد چون مه لیلی آسمان گیر

بیچارگی ورا چو دیدند                    درچاره گری زبان کشیدند

                            ++++++++++++++

آمد سوی کعبه سینه پر جوش             چون کعبه نهاد حلقه در گوش

گو یارب ازاین گزاف کاری              توفیق دهم به رستگاری

                             ++++++++++++++

از عمر من آن چه هست برجای          بستان و به عمر لیلی افزای

گویند زعشق کن جدایی                    این نیست طریق آشنایی

 

 

1- دربیت سوم ،مفهوم کنایی "حلقه در گوش بودن"را بنویسید.

2-منظور از" گزاف کاری "دربیت چهارم چیست؟

3-دربیت آخر ،برچه مطلبی تاکید شده است؟

4-کدام بیت ،اوج از خود گذشتگی مجنون را نشان می دهد؟

5- منظوراز"آسمان گیر شدن"دربیت اول چیست؟

6-منظور از مصراع دوم بیت دوم چیست؟

  درس سیزدهم-درامواج سند

با توجه به ابیات زیر به سوالات پاسخ دهید.

فرو می ریخت گردی زعفران رنگ                 به روی نیزه هاو نیزه داران

اگر یک لحظه امشب دیر جنبد                        سپیده دم جهان در خون نشیند

درآن تاریک شب می گشت پنهان                    فروغ خرگه خوارزمشاهی

به فرزندان ویاران گفت چنگیز                       که گرفرزند باید،بایداین سان

دمار از جان این غولان کشم سخت                   بسوزم خانمان هاشان به شمشیر

 

1-دربیت اول منظوراز"گردی زعفران رنگ"چیست؟

2-مفهوم کنایی"درخون نشستن"دربیت دوم را بنویسید.

3-دربیت چهارم چنگیزچه کسی را تحسین و چه صفتی را ستایش می کند؟

4-منظور از "دمارکشیدن" در بیت پنجم چیست؟

5-مفهوم مصراع های زیر را بنویسید.

الف- چوفردا جنگ برکامم نگردید

ب- غروب آفتاب خویشتن دید

پ- خیال تازه ای در خواب می دید

6-با توجه به بیت"درآن سیماب گون امواج لرزان  / خیال تازه ای در خواب می دید"امواج لرزان از چه جهت به سیماب  تشبیه شده است ؟

نوشته شده توسط عين الله اسدی گرجی در ساعت | لینک ثابت |
 
business article